Nieuw boek over de Sint-Jan in de 15e en 16e eeuw

In dit artikel:

Op 24 juni presenteert historicus Koen Goudriaan in de Sint‑Jan van Gouda zijn nieuwe boek Een kerk voor heel de stad. Religieus leven in en om de Goudse Sint‑Jan, 1475–1585. Het onderzoek ontstond naar aanleiding van de tentoonstelling ‘Beleef het wonder van Gouda’ (2022), die duidelijk maakte dat een gedegen studie ontbrak van het parochieleven in deze belangrijke stadskerk.

Goudriaan beschrijft hoe de Sint‑Jan, als enige parochiekerk van Gouda, fungeerde als religieus en sociaal knooppunt: vele priesters werkten er, maar leken en stadsbestuur bepaalden het gebruik; ongeveer vijftig altaren werden onderhouden door gilden, broederschappen en families. Er werden wekelijks minstens honderd missen gehouden; andere hoofdstukken behandelen financiën (de kerk was relatief arm), liturgie, kunst en muziek, begrafenisrituelen, armenzorg en portretten van pastoors.

De periode kent twee ingrijpende omslagen: rond 1515–1525 een verschuiving naar Christusgerichte devotie en hernieuwde aandacht voor de Bijbel binnen het katholicisme, en na 1572 de invoering van de Reformatie. Het boek belicht ook de blijvende gevolgen van de grote stadsbrand van 1552. De presentatie op Sint Jansdag bevat toespraken van onder anderen dr. Fred van Lieburg, dr. Gerrit Verhoeven en Mirjam Bikker, met muziek door Ensemble Piacevole onder leiding van stadsorganist Gerben Budding.